Słownik pojęć:

<<Powrót

Degradacja środowiska przyrodniczego
Proces niekorzystnych zmian w środowisku przyrodniczym na skutek działalności człowieka; wśród tych zmian istotne są m.in.: wymieranie gatunków, zanikanie i zubożanie siedlisk; upraszczanie i przyspieszanie obiegu wody oraz innych związków chemicznych i pierwiastków, przekształcenia ekosystemów pod wpływem wprowadzanych przez człowieka obcych gatunków, zanieczyszczenia i skażenia, erozja gleb.

Demografia
jest dziedziną nauki, która zajmuje się: życiem, powstawaniem i przemijaniem społeczności ludzkiej, w równej mierze jej opisem liczbowym , strukturą, jak również jej rozmieszczeniem przestrzennym i dalszymi czynnikami, w szczególności społecznymi i socjologicznymi, które wpływają na jej zmiany.

Denitryfikacja
Reakcja chemiczna, proces redukcji azotanów do azotu i amoniaku.Proces ten jest przeprowadzany przez heterotroficzną bakterię (Pseudomonas fluorescens). Zarówno denitryfikacja jak i nitryfikacja są częściami cyklu azotowego w przyrodzie.

Depolaryzacja błony komórkowej
Proces zmniejszenia się potencjału elektrycznego wnętrza komórki (potencjału spoczynkowego) towarzyszący pobudzeniu komórki (nerwowej lub mięśniowej), różnica potencjału elektrycznego między zewnętrzną a wewnętrzną powierzchnią błony komórkowej zmniejsza się i na bardzo krótki czas nawet ulega odwróceniu (wewnątrz komórki ładunek staje się dodatni, a na zewnątrz ujemny); istotny jest w tym procesie ruch jonów sodu z zewnątrz do wnętrza komórki, a jonów potasu w przeciwnym kierunku.

Diafit
Gatunek roślin obcego pochodzenia, który przejściowo występuje w naszej florze i nie udało mu się trwale zadomowić.

DNA (kwas deoksyrybonukleinowy)
Spolimeryzowana cząsteczka złożona z czterech różnych jednostek zwanych deoksyrybonukleotydami (skróty: A, T, G i C) i niosąca informację genetyczną (geny) zakodowaną w ich kolejności; w deoksyrybonukleotydach występuje cukier deoksyryboza

Drzewostan
Zespół większej liczby drzew rosnących na pewnej powierzchni leśnej w odpowiednim zagęszczeniu i zwarciu koron, wzajemnie na siebie oddziałujących.

Dudka
Część osi pióra zanurzona w skórze, służy utrzymaniu pióra we właściwej pozycji, przenosi ruch mięśni podnoszących i opuszczających pióro, jest w części wypełniona gąbczastą i blaszkowatą substancją rogową a w pozostałej części pusta.

Dymorfizm płciowy
Powszechne wśród zwierząt zjawisko istnienia między samcami a samicami tego samego gatunku różnic w budowie i wyglądzie. Czasem o dymorfizmie płciowym jest mowa dopiero gdy różnice w wyglądzie (wielkości i ubarwieniu) są łatwe do zauważenia.

Dysumpcja
To przerwa w występowaniu danego gatunku na pewnym obszarze, gdy wszędzie wokół ten gatunek występuje.

Dziurą ozonową
Nazywa się zjawisko zmniejszania się stężenia ozonu w stratosferze atmosfery ziemskiej. Ozon stratosferyczny pochłania część promieniowania ultrafioletowego docierającego do Ziemi ze Słońca. Niektóre rodzaje promieniowania ultrafioletowego są szkodliwe dla organizmów żywych, ponieważ może uszkadzać komórki (oparzenia), oraz może uszkadzać materiał genetyczny komórek. U ludzi i zwierząt może wywoływać zmiany nowotworowe (patrz: czerniak złośliwy). Organizm ludzki broni się przed ultrafioletem, wytwarzając barwnik (melanina) powodujący pochłanianie promieniowania w warstwie powierzchniowej skóry, zawartość tego barwnika objawia się ciemnieniem skóry.

Dżungla
W pierwotnym znaczeniu bagnisty las nadrzeczny w północno-wschodnich Indiach; obecnie każdy wilgotny las tropikalny. Największe przestrzenie zajmują dżungle w dorzeczach Amazonki, Konga i dolnego Nigru, a także na Archipelagu Malajskim i w Indiach. Dżungla jest charakterystyczną formacją strefy międzyzwrotnikowej, występuje na ubogich glebach laterytowych, w klimacie jednostajnie gorącym i wilgotnym przez cały rok. Bujność roślinności dżunglowej jest wynikiem bardzo szybkiego rozkładu materii organicznej. Dżunglę cechuje brak sezonowej rytmiki w życiu roślin, ogromne bogactwo drzew, wielowarstwowy układ drzewostanu oraz obfitość lian i epifitów. Drzewa mają proste, wysokie (do 80 m) pnie, dość pospolite jest zjawisko kauliflorii (kwiaty wyrastają bezpośrednio z pnia). Wnętrze dżungli jest bardzo cieniste, wskutek czego słabo wykształca się warstwa krzewów i runo.